Zuidas Business District Zuidas Leeft Zuidasdok 2Amsterdam EMA Fietsenstalling Strawinskylaan Hourglass Imaging Center VUmc Nhow Amsterdam RAI Nieuwe Rechtbank Sud The George and The Gustav Valley Van der Valk WTC Xavier Zuidoever

Je gaat het pas zien als je terugblikt

Zuidas in 2019 was bouwen in een razend tempo. De skyline van Amsterdam veranderde. Bouwwerken die zich lang ‘ondergronds’ afspeelden, schoten opeens uit de grond. En dan was er natuurlijk de ‘echte’ start van Zuidasdok.

Hoewel de voorbereidingen voor Zuidasdok al jaren gaande zijn, was 2019 het jaar waarin we startten met de bouw buiten. We maakten een begin met de bouw van de tweede reizigerstunnel onder station Amsterdam Zuid: de Brittenpassage. Langs de Arnold Schönberglaan verrees in korte tijd een reusachtige stellage waarop we een plaat beton stortten van 70 bij 15 meter, met een dikte van 2 meter. Dit was het eerste deel van het dak van de Brittenpassage. Na 5 weekenden van voorbereidend werk in mei en juni (met name funderingspalen aanbrengen in de A10 en onder het spoor), schoven we dit dakdeel op zaterdag 2 november op zijn plek. We lieten mensen live meekijken vanaf het perron. En honderdduizenden volgden het inschuiven via de webcam.

Kijk nog een keer naar de timelapse

Groeiende stroom treinreizigers

Het betonnen gevaarte gaf een indruk van het enorme project dat Zuidasdok is. Want alleen al voor de Brittenpassage moeten we nog 6 van deze betonnen platen bouwen en naar hun plek schuiven. Daar zijn we dus nog wel even mee bezig. Ook de Minervapassage – de hoofdentree die het Zuidplein en het Mahlerplein met elkaar verbindt – ondergaat een metamorfose. Deze onderdoorgang moet 40 meter breed worden. Dat is net zo breed als het Zuidplein. Om de snel groeiende stroom treinreizigers te kunnen opvangen, maken we de perrons een stuk breder. Half juni 2018 maakte staatssecretaris Van Veldhoven (Infrastructuur en Waterstaat) bekend dat er een vijfde en zesde spoor komt bij station Amsterdam Zuid.

Onzekerheid

Ondanks dat Zuidasdok dan eindelijk losbarstte, groeide in 2019 tegelijkertijd de onzekerheid. Het project kampt met vertraging. Gezien de complexiteit en de omvang is er een zogeheten integraal voorontwerp nodig, dat ervoor moet zorgen dat de bouw zelf beheerst en zonder verrassingen verloopt. Daar wrong de schoen. Projectorganisatie Zuidasdok kon het door bouwcombinatie ZuidPlus ingediende voorlopig ontwerp in juni niet goedkeuren. Beide partijen voeren momenteel gesprekken, die worden geleid door professor Marcel Hertogh. Eind oktober schreven een minister, staatssecretaris en twee Amsterdamse wethouders in een brief, dat oud-minister Sybilla Dekker een onderzoek ging leiden naar nut en noodzaak van het project. De resultaten van de gesprekken en het onderzoek worden in het eerste kwartaal van 2020 verwacht.

Eind december 2018: funderingspalen voor het dakdeel van de Brittenpassage
Eind december 2018: funderingspalen voor het dakdeel van de Brittenpassage
Juni 2019: het dakdeel ligt langs de weg klaar om door de A10 en het spoor geschoven te worden
Juni 2019: het dakdeel ligt langs de weg klaar om door de A10 en het spoor geschoven te worden
2 november 2019: het dakdeel ligt op zijn plek onder spoor 2 en 3
2 november 2019: het dakdeel ligt op zijn plek onder spoor 2 en 3 Foto: Marcel Steinbach

Woningbouw

Ondertussen ging de ontwikkeling van het gebied Zuidas in volle vaart door. We voeren de woonagenda van de stad uit. De komende jaren bouwen we 10.000 woningen, in de verhouding 40 procent sociale huurwoningen, 40 procent woningen in het middensegment en 20 procent in de vrije sector. Vlak voor de zomer werd wooncomplex Xavier opgeleverd. In de noordoostelijke punt van Zuidas legt zorgorganisatie Cordaan de laatste hand aan woonzorgcomplex Zuidoever, voor mensen met een relatief zware zorgvraag. En ook het er tegenover gelegen appartementencomplex SUD nadert zijn voltooiing. Als klap op de vuurpijl is het centrumgebied van Zuidas – het gebied bij station Amsterdam Zuid, net ten zuiden van de ring A10 – zo goed als klaar. In hoog tempo wordt gebouwd aan de laatste twee wooncomplexen: The George en The Gustav naderen hun oplevering. En tot slot schoot een nieuw icoon, Valley, als drie paddenstoelen uit de grond.

Valley, eind 2018 nog niet boven de grond uit
Valley, eind 2018 nog niet boven de grond uit
En Valley eind 2019
En Valley eind 2019 Foto: Marcel Steinbach

Hotels

Veel gezichtsbepalende ontwikkelingen aan het hotelfront. Hotel nhow Amsterdam RAI, een ontwerp van Rem Koolhaas, is klaar en ontvangt op 10 januari 2020 de eerste gasten. Net ten zuiden daarvan, aan de andere kant van de ring A10, is het afgelopen jaar een Van der Valk hotel uit de grond geschoten. Dit eveneens prachtige ontwerp, van Wiel Arets architects, bevindt zich in de afbouwfase. En een van de voormalige ‘Twin Towers’, nu 2Amsterdam geheten, heeft een complete make-over ondergaan. De hoteltoren van 2Amsterdam gaat in 2020 open, inclusief de nu al spraakmakende skybar.

The George en The Gustav, januari 2019
The George en The Gustav, januari 2019 Foto: Marcel Steinbach
The George, december 2019
The George, december 2019 Foto: Marcel Steinbach

Voorzieningen en groen

Was dat alles? Bij lange na niet. Consortium NACH (New Amsterdam Court House) bouwde door aan de nieuwe rechtbank die langs de Parnassusweg verrijst. Eveneens aan de Parnassusweg is Hourglass zo ver, dat advocatenkantoor Loyens & Loeff er komend voorjaar intrekt. WTC werkte met Tower Ten aan uitbreiding. Koningin Maxima opende op 31 oktober 2019 het Amsterdam UMC Imaging Center, een van ’s werelds meest toonaangevende centra voor beeldvormende medische technieken. Verder hebben we het nog niet gehad over al het werk in de openbare ruimte. Zoals de opening van het nieuwe plein boven de ondergrondse fietsenstalling Strawinskylaan, tot voor kort Vijfhoek geheten en sinds november Amaliaplein. We verfraaiden de Prinses Irenestraat met een brede groenstrook, die tevens dient als waterberging bij hoosbuien. En we honoreerden drie initiatieven voor het groener maken van Zuidas waarvoor iedereen kon stemmen. O ja, en we namen sportpark Goed Genoeg op de schop: nieuwe velden en een nieuw clubgebouw voor AFC, de Amsterdamsche Football Club.

Het Amaliaplein, mei 2019
Het Amaliaplein, mei 2019 Foto: Jan Vonk

EMA

Tot slot moeten we natuurlijk nog een keer stilstaan bij het nieuwe kantoor van het Europees Geneesmiddelen Agentschap (EMA), waarvan het personeel op dit moment verhuist. Begin 2019 stond er nog niet veel meer dan de liftschacht, op 15 november werd het gebouw opgeleverd. Een ongekende prestatie die naar meer smaakt.

Wij zijn klaar voor de jaren twintig. Blijft u ons volgen?

Bouwen aan het EMA-kantoor, december 2018
Bouwen aan het EMA-kantoor, december 2018
Receptie van EMA, november 2019
Receptie van EMA, november 2019 Foto: Marcel Steinbach

Reacties

Vond u dit artikel nuttig?

%Nuttig
van de mensen vonden dit nuttig.

Geef uw mening

Hou me op de hoogte van reacties op dit artikel

4 januari 2020 | 16:21

Karin Metz

Duidelijke uitleg waarbij de foto’s een grote meerwaarde zijn voor de beeldvorming!

Schrijf een reactie
0
+1
31 december 2019 | 10:46

J. Homan

Hopelijk blijft de toekomstige architectuur op Zuidas, die over algemeen van zeer hoogwaardig niveau is , in stand nu in de toekomst dus 40% Sociale woningbouw in woningbouwprogramma moet worden gerealiseerd en de bouwkosten al redelijk uit de hand lopen ; de kwaliteit van de recent opgeleverde of in aanbouw zijnde Sociale Woningbouw in grotere complexen bij bijv. Lelylaan, Eenhoorngebied, Noord en Zuidoost doen het ergste vrezen !

Schrijf een reactie
6
+1
30 december 2019 | 23:41

Jurgen Pol

Prachtige prestaties waar je trots op mag zijn. Complimenten voor iedereen die hieraan heeft meegewerkt.

Schrijf een reactie
5
+1
31 december 2019 | 10:05

marcel steinbach

Heldere uitleg, goed voor het overzicht.

Schrijf een reactie
0
+1