skip to main content
Testen met koffie, cola en ketchup op tegels nieuwe stationspassage

Volgens planning zal station Amsterdam Zuid eind juni 2021 als proeflocatie voor natuurstenen tegels dienen. Interdisciplinair coördinator bij Zuidasdok Anja Blechen: ‘We leggen dan 3 proefvlakken aan: één op het perron, één net voor de ingang van het station op het Mahlerplein en één in de huidige stationspassage. Zo kunnen we zien hoe de stenen zich gedragen op verschillende locaties. Elk vlak meet ongeveer 3 bij 5 meter en is op het perron en in het station onderverdeeld in stroken waarin we steeds meerdere van de gekozen steensoorten bij elkaar plaatsen, zodat we makkelijk kunnen vergelijken.’ Behalve in het proefvlak buiten. ‘Hier testen we alleen de natuursteen Negro Favaco.’

Impressie toekomstige Minervapassage

Weloverwogen keuze

Alle stenen komen in juni ook al meteen te liggen in het patroon dat in het stationsontwerp is opgenomen. Blechen: ‘Hoewel dit patroon eigenlijk alleen uit stenen met twee verschillende afmetingen bestaat, oog het toch speels en breng je door die verschillende groottes diepte en levendigheid aan.’ Vervolgens wordt er na een paar maanden een bezoek gebracht aan de proefvakken. ‘Over een tijdje hebben we dan echt een goed beeld hoe onze selecte zich houdt en kunnen we een weloverwogen keuze maken welke tegels we op de grond en wanden van de nieuwe reizigerstunnel, de Brittenpassage, plaatsen.’ Op dit moment werken we aan het dak van de passage die in 2025 helemaal klaar is. ‘In een later stadium, als ook de huidige stationspassage – de Minervapassage – verbreed en vernieuwd wordt, komen hier dezelfde tegels.’

Imoressie stations-ingang Mahlerplein

Verschillende bewerkingen

Uiteindelijk viel de testkeuze op 3 soorten natuursteen in verschillende kleuren grijs. Voor op de wanden Oriënt Blue en voor op de vloer het Spaanse natuursteen Azul Noche en als alternatief voor beide de Negro Favaco, een Portugese graniet dat lijkt op de Oriënt Blue. ‘Maar we zijn er nog niet hoor’, lacht Blechen. ‘Net zoals eten, kun je de stenen ook op allemaal verschillen soorten manieren bewerken zodat ze allemaal weer een andere ‘smaak’ dan wel verschijning krijgen. Je kunt ze bijvoorbeeld zoeten, maar ook borstelen, schuren of vlammen. Al deze bereidingswijzen hebben weer invloed op de structuur en kleur. In totaal overwegen we nu 4 verschillende behandelmethodes om te kijken welke het best aansluit op het eindbeeld van subtiele en speelse variatie dat wij voor ogen hebben. Onze voorkeur bepalen we binnenkort ter plekke bij een leverancier in Limburg.’

Impressie toekomstig perron

Tijdloos

Het is een mooie opdracht, maar wel een waar je goed moet nadenken over omgeving, onderhoud, duurzaamheid en de toekomst, zegt Blechen. ‘Omdat het station straks weer heel lang mee moet gaan, kies je onderhoudsarme materialen, die mooi verouderen. Om die reden spelen chique tijdloze materialen als metalen en mineralen in natuurlijke kleuren een hoofdrol in ons ontwerp. Dat geeft het station een rustige, luxe en ruimtelijke uitstraling. Daarbij moet het station ook goed aansluiten op de omgeving rondom het station. Omdat hier al natuursteen ligt, was de keuze voor eenzelfde soort steen snel gemaakt.’ Ook kan het team van Zuidasdok gebruikmaken van kennis die zij eerder opdeed bij de bouw en renovatie van andere stations. ‘Dat er evengoed uitgebreid getest wordt, heeft als reden dat de eisen die aan een steensoort gesteld worden, steeds hoger komen te liggen en verschoven zijn. Zo moet de steensoort niet alleen allure uitstralen, maar is het tegenwoordig ook heel belangrijk dat de gekozen steensoort duurzaam is.’

 Cola, koffie en ketchup

Rondom het station ligt nu de steen Oriënt Blue, een Chinese granieten natuursteen. Het is mooi materiaal; robuust, prachtige mineralen en voorzien van een bijzondere blauwgrijze kleur. Bovendien is dit een voorbeeld van zo’n steensoort die zich al bewezen heeft en weten we dat deze, ook na een langere periode, mooi blijft. Blechen: ‘Deze steen was dus meteen een goede kanshebber, maar heeft als nadeel dat de groeves in China zich op grote afstand van Europa bevinden en dat is qua vervoer minder duurzaam. Daarbij bestaat er een kans dat er in de toekomst moeilijker aan te komen is. Daarom testen we dus ook de steensoort Negro Favaco.’ In een eerder testproces werd de selectie natuursteen al getoetst op technische eigenschappen als sterkte en stroefheid en werd er gekeken naar het effect van cola, koffie en ketchup. ‘Een belangrijke vereiste van ProRail is dat de steensoort zich makkelijk laat reinigen en dan test je dus met zaken die nogal eens gemorst worden in een station. En de stenen die op de vloer komen mogen natuurlijk niet snel slijten en te glad worden. De zoektocht naar de juiste tegels is dus niet zo simpel als je op het eerst gezicht misschien zou verwachten.’

Geef uw mening

rick

is er nou niet gewoon een steensoort te vinden die al getest is en zichzelf bewezen heeft? Het is niet voor het eerst dat men natuursteen gebruikt toch? Al die onderzoeken kosten klauwen met geld.. opnieuw het wiel uitvinden..

Saskia Blaas, Zuidasdok

Dag Rick, nee het is zeker niet voor het eerst en we maken dan ook gebruik van de ervaringen die op andere plekken zijn opgedaan. Dat we evengoed testen, heeft als reden dat de eisen die aan de steensoorten gesteld worden, veranderen, steeds hoger komen te liggen. Het is tegenwoordig bijvoorbeeld belangrijker dat de steensoort een mooie uitstraling heeft en tegelijkertijd duurzaam.

Maurice

Is there a construction timetable/roadmap (for the coming years) available? It would be interesting to view when certain milestones are planned.

Saskia Blaas, Zuidasdok

Yes, that would be useful. We are working on it. When it's ready we will publish it on this site. I expect somewhere in the coming weeks.

Eugene

En wanneer is de Vivaldi passage naar Beatrixpark gereed? Beton en asfalt lijkt me prima.

Saskia Blaas, Zuidasdok

Dag Eugene, dat gaat nog even duren. Eerst bouwen we de Brittenpassage en vernieuwen de Minervapassage en pas in de laatste fase wordt de Vivaldipassage gemaakt. Dat kan nog wel een jaar of 8 duren.

Cisca Griffioen

Het moet niet alleen mooi zijn en goed schoon te houden, maar er moet ook gemakkelijk over gelopen kunnen worden. In ieder geval beter dan over de steentjes op het Zuidplein.

Marleen Munniksma

Kauwgom ook!!!